CR to skrót od corporate responsibility (odpowiedzialność biznesowa). Menedżerowie, którzy działają w sposób odpowiedzialny i zrównoważony, zapewniają międzynarodową konkurencyjność i efektywność kosztową. Jednak CR coraz częściej oznacza również odpowiedzialność za środowisko, rozwój społeczny i przyszłe pokolenia.
Czy pomyślałbyś, że dozowniki mydła, orzechy nerkowca i lasy deszczowe Amazonii mają związek z odpowiedzialnością biznesową i zrównoważonym rozwojem małych i średnich przedsiębiorstw?
Poniższe trzy przykłady pokazują, jak różnie odpowiedzialność korporacyjna i zrównoważony rozwój są obecnie praktykowane w MŚP. Pomysły, projekty i działania w tej dziedzinie są tak samo wyjątkowe i indywidualne, jak usługi i produkty różnych sektorów.
Poniżej można przeczytać o udanych przykładach CR dostawcy odzieży higienicznej i roboczej, producenta przekąsek oraz producenta substancji zapachowych i aromatów.
Przykład 1: Cykle ponownego wykorzystania i inteligentne dozowniki mydła
CWS-boco jest wiodącym międzynarodowym dostawcą odzieży higienicznej i roboczej, który w coraz większym stopniu koncentruje się na oszczędzaniu zasobów i ponownym wykorzystaniu.
We współpracy z Instytutem Fraunhofera ds. Układów Zintegrowanych (IIS) firma CWS-boco opracowała między innymi inteligentne dozowniki mydła. Dzięki nowo opracowanemu systemowi informacyjnemu dozowniki ręczników papierowych, mydła i papieru toaletowego są teraz uzupełniane tylko w razie potrzeby.
Oznacza to, że zakupy i magazynowanie można planować w rozsądny sposób. Ekipy sprzątające nie muszą już sprawdzać każdej toalety. Planowanie wszystkich przyborów zgodnie z potrzebami oszczędza czas, zmniejsza nakład pracy fizycznej personelu sprzątającego i zapewnia wysoki poziom higieny, ponieważ dozowniki mydła są zawsze wystarczająco napełnione.
Przykład 2: Etyczne pozyskiwanie wszelkiego rodzaju orzechów
Grupa Intersnack jest największym europejskim dostawcą pikantnych przekąsek, takich jak orzeszki ziemne i orzechy nerkowca. Firma jest świadoma swojej odpowiedzialności w całym łańcuchu dostaw. Na przykład Intersnack dokłada starań, aby zapewnić etyczne pozyskiwanie każdego orzecha nerkowca, który trafia do supermarketów.
W tym celu firma realizuje między innymi projekty, które mają pozytywny wpływ na warunki życia i pracy dostawców i poddostawców w krajach, z których pochodzą orzechy. Współpraca Fair Trade Cashew Cooperation w Tanzanii poprawia dochody ośmiu społeczności, a African Cashew Project zwiększa dochody około 150 000 rolników.
Przykład 3: Ochrona wrażliwych ekosystemów, realizacja ambitnych celów klimatycznych
Oprócz ochrony klimatu producent substancji zapachowych i aromatów Symrise angażuje się również w utrzymanie różnorodności biologicznej. Firma wykorzystuje głównie surowce pochodzenia roślinnego do produkcji około 10 000 składników, z których część pochodzi z wrażliwych ekosystemów, takich jak lasy deszczowe Amazonii.
Na wczesnym etapie odpowiedzialni menedżerowie zdali sobie sprawę, że zapotrzebowanie na naturalne i produkowane w sposób zrównoważony surowce stale rośnie, ale surowce te są zagrożone zmianami klimatycznymi i zmniejszeniem różnorodności gatunkowej. Dzięki swojemu zaangażowaniu firma Symrise nie tylko zapewnia surowce ekologiczne do własnego użytku, ale jednocześnie chroni zagrożone ekosystemy. Na przykład firma Symrise osiągnęła swoje ambitne cele klimatyczne na rok 2020 już w 2016 roku.
Nowe wyzwanie to efektywne i ostrożne myślenie
Te trzy przykłady przedsiębiorstw są „tylko” częścią kompleksowej, strategicznie przemyślanej koncepcji odpowiedzialności korporacyjnej w każdym z tych przypadków. Pokazują one jednak, jak odpowiedzialność korporacyjna może wyglądać w praktyce. Ekonomia i ekologia nie wykluczają się wzajemnie; efektywność kosztowa i dalekowzroczność mogą się sensownie uzupełniać. W ten sposób przedsiębiorstwa mogą w sposób zrównoważony przejmować odpowiedzialność za społeczeństwo, środowisko i przyszłe pokolenia dzięki innowacyjnym pomysłom i kreatywnemu planowaniu.
Terminy „odpowiedzialność korporacyjna” (CR) i „społeczna odpowiedzialność biznesu” (CSR) są często używane w tym kontekście w podobny lub synonimiczny sposób. Jednak po bliższym przyjrzeniu się, bardziej ogólny termin lub koncepcja odpowiedzialności korporacyjnej obejmuje różne tematy, takie jak społeczna odpowiedzialność biznesu (CSR), ład korporacyjny, obywatelstwo korporacyjne (CC) i zarządzanie zrównoważonym rozwojem. Wyjaśnienia różnych terminów specjalistycznych można znaleźć w ramce poniżej (link do ramki poniżej: CR, CSR lub CC: krótkie wyjaśnienie terminów).
Działaj ekonomicznie – dla własnego dobra i dobra innych
Coraz więcej właścicieli i menedżerów zapoznaje się obecnie z ideą i koncepcją odpowiedzialności korporacyjnej. Osoby odpowiedzialne szybko rozumieją, dlaczego zrównoważona działalność leży w interesie ekonomicznym MŚP.
Ci, którzy bardzo dokładnie analizują i oceniają wszystkie procesy w swojej firmie pod kątem zużycia energii i zasobów, a także bezpośredniego i pośredniego wpływu na środowisko i społeczeństwo, ostatecznie oszczędzają pieniądze. „Odpowiedzialność korporacyjna to zatem również sztuka efektywnego i ostrożnego myślenia” – mówi ekspert ds. CR i konsultant biznesowy Sven Grönwoldt, dodając: „Zrównoważone myślenie oznacza uwzględnienie czynnika przyszłości w każdym równaniu”.
W każdej firmie i na każdym stanowisku pracy istnieją różne możliwości działania w sposób zrównoważony i ograniczenia emisji gazów cieplarnianych. Artykuł Job Wizards „Zrównoważone przedsiębiorstwa: to takie proste” pokazuje, jak mogą wyglądać ogólne pierwsze kroki.
Siłą zrównoważonej konkurencji jest to, że wszyscy są zwycięzcami.
Sven Grönwoldt, starszy konsultant / dyrektor zarządzający
Zrównoważone zarządzanie łańcuchem dostaw zapewnia bezpieczeństwo planowania
Ci, którzy zwracają uwagę na utrzymanie standardów w zarządzaniu łańcuchem dostaw, tacy jak Intersnack Group i Symrise, inwestują w przyszłość, w bezpieczeństwo planowania dla własnej firmy i w zabezpieczenie miejsc pracy. Szczególnie małe i średnie przedsiębiorstwa są często dostawcami dla dużych firm, które zwracają coraz większą uwagę na zrównoważone standardy społeczne i środowiskowe.
Dlaczego? Ponieważ duże firmy są coraz częściej kontrolowane pod kątem tych standardów przez krytycznych interesariuszy lub grupy interesów, takie jak ustawodawcy, akcjonariusze, inwestorzy i partnerzy kontraktowi.
Ważną rolę odgrywa tu reputacja firmy w oczach coraz bardziej krytycznych konsumentów i klientów. Opinia publiczna jest coraz bardziej świadoma kwestii dotyczących standardów społecznych oraz bezpieczeństwa i higieny pracy w produkcji i umieszcza ten temat w agendzie dużych i małych przedsiębiorstw.
Przyszłość przedsiębiorstw zależy również od standardów społecznych
Systematyczne zarządzanie CR z naciskiem na standardy społeczne i usługi socjalne ma szczególne znaczenie dla przyszłej rentowności przedsiębiorstw w regionach słabych strukturalnie. Ważne obszary działalności obejmują zarządzanie zdrowiem i równowagę między życiem zawodowym a prywatnym, bezpieczeństwo i higienę pracy, szkolenia i doskonalenie zawodowe, przyjazność dla rodziny, różnorodność i równe szanse. Firmy, które działają w sposób zrównoważony i posiadają dobre systemy zarządzania CR, są postrzegane jako mające przewagę pod względem wizerunku i konkurencyjności. Wzrost liczby stron internetowych poświęconych „zrównoważonym” miejscom pracy, takich jak strona https://goodjobs.eu/de, pokazuje, jak ważne jest obecnie dla kandydatów do pracy poczucie odpowiedzialności społecznej przedsiębiorstw.
Zrównoważone i odpowiedzialne postępowanie przedsiębiorstw staje się coraz ważniejszym celem dla małych i średnich przedsiębiorstw. Jednak sposób, w jaki duże międzynarodowe korporacje zarządzają zrównoważonym rozwojem, stanowi dla nich tylko część odpowiedzi. Na ile sensowne jest publiczne informowanie przez MŚP o swoich działaniach na rzecz ochrony środowiska i standardów społecznych? Job Wizards pyta o to eksperta ds. CR, Svena Grönwoldta, współzałożyciela i partnera Grönwoldt&Partner.
Recykling, zarządzanie łańcuchem dostaw, ochrona ekosystemów, systematyczne monitorowanie standardów środowiskowych i społecznych w całym łańcuchu wartości: międzynarodowe korporacje pokazują, jak należy zarządzać CR. I szeroko o tym informują. Czy wszystko to ma sens dla MŚP?
Sven Grönwoldt: Międzynarodowe standardy, takie jak General Reporting Initiative (GRI), są przydatne dla małych i średnich przedsiębiorstw jedynie jako pomoc orientacyjna. Nie powinno to jednak przesłaniać faktu, że zarządzanie zrównoważonym rozwojem i raportowanie w tym zakresie mogą przynieść mniejszym firmom zaskakujące korzyści.
Co masz na myśli?
Sven Grönwoldt: Odpowiedzialne i zrównoważone prowadzenie działalności gospodarczej jest dla wielu MŚP od pokoleń czymś oczywistym. Jednak wielu przedsiębiorców unika raportowania na ten temat, zadając sobie pytania: dla kogo powinniśmy to robić? Dla klientów, pracowników, lokalnych polityków? I w jakim celu? Aby sprzedawać więcej lub zdobyć lojalność klientów? A jeśli zaczniemy chwalić się naszymi działaniami, czy nie zostaniemy zasypani lawiną zapytań? Czy w ogóle jesteśmy w stanie sprostać oczekiwaniom, które budzimy w perspektywie długoterminowej? Czy nie lepiej byłoby po prostu kontynuować dobrą pracę, ale nie mówić o tym zbyt głośno?
To wiele pytań. Jakie odpowiedzi ma Pan dla firm, które je zadają?
Sven Grönwoldt: To również są całkiem uzasadnione pytania. Faktem jest jednak, że małe i średnie przedsiębiorstwa nie mogą już pozostawać poza zasięgiem radaru zrównoważonego rozwoju. Bez inicjatyw na rzecz zrównoważonego rozwoju i bez informowania o nich, małe i średnie przedsiębiorstwa stoją w obliczu ryzykownej przyszłości i stracą takie możliwości, jak: oszczędność kosztów dzięki oszczędzaniu zasobów; większe możliwości uzyskania nowych zamówień (ponieważ duże korporacje wymagają dowodów zrównoważonego rozwoju nawet w procesie przetargowym); oraz łatwiejszy dostęp do finansowania, ponieważ wyniki w zakresie zrównoważonego rozwoju stają się coraz ważniejszym kryterium decyzyjnym dla banków i inwestorów.
Twierdzi Pan zatem, że MŚP, jako część (globalnego) procesu tworzenia wartości dodanej, muszą teraz mierzyć i dokumentować wpływ swojej działalności gospodarczej na środowisko i społeczeństwo?
Sven Grönwoldt: Tak, zdecydowanie. MŚP muszą zająć stanowisko w takich kwestiach, jak kryzys klimatyczny, niedobór zasobów, zagrożone siedliska naturalne i zmiany demograficzne, w przeciwnym razie ostatecznie stracą „licencję na działalność” i staną się czynnikiem ryzyka dla innych przedsiębiorstw w łańcuchu wartości dodanej. Mówiąc wprost, zostaną wyrzucone z łańcucha. Nie wystarczy już dostarczać dobre produkty i usługi, jeśli nie można otwarcie powiedzieć, jaki wpływ na środowisko i społeczeństwo ma Twoja działalność.
więcej informacji Ważne: Każdy z nas może coś zrobić w sprawie zmian klimatycznych. Jest wiele sposobów na zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych w miejscu pracy. O tym, co możesz zrobić w swojej firmie, przeczytasz w naszym artykule „Zrównoważony biznes: to takie proste” .
Co radzisz przedsiębiorcom, którzy zastanawiają się nad tymi kwestiami?
Sven Grönwoldt: Małym i średnim przedsiębiorstwom w Niemczech, które mają ograniczone doświadczenie w zarządzaniu zrównoważonym rozwojem, radzimy stosować „niemiecki kodeks zrównoważonego rozwoju”. Ten uznany standard sprawozdawczości pozwala wykazać, że bierzesz odpowiedzialność za środowisko i społeczeństwo, nie zagłębiając się w szczegóły. Sprowadza zrównoważone zarządzanie do podstawowych zasad i pozwala uniknąć arbitralnych regulacji.
Ile to wszystko kosztuje? Czy można obliczyć CR?
Sven Grönwoldt: Na to pytanie można odpowiedzieć na wiele sposobów, np. czy firma jest producentem, czy usługodawcą. Czy chce robić tylko to, co jest absolutnie konieczne, czy też chce wykonać „dobrowolne ćwiczenie”? Koszt może wynosić od 5000 do 500 000 euro, w zależności od modelu biznesowego. Należy również pamiętać, że wydatki związane z CR nie są jednorazową inwestycją, lecz stałym elementem strategii i wymagają pewnego monitorowania. Jedną z rzeczy, które należy zdecydowanie wziąć pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o wdrożeniu zarządzania zrównoważonym rozwojem, jest to, ile może kosztować firmę brak inwestycji w CR lub zbyt mała inwestycja.
Ile czasu zajmuje wdrożenie zarządzania CR?
Sven Grönwoldt: Wiele elementów, które obecnie zaliczane są do kategorii CR i zarządzania zrównoważonym rozwojem, istnieje w przedsiębiorstwach już od lat: zarządzanie środowiskowe, aspekty zrównoważonego rozwoju w zakresie zasobów ludzkich, ochrona w miejscu pracy i zarządzanie zdrowiem, szkolenia i edukacja oraz zgodność z przepisami. Kluczem do sukcesu jest niepostrzeganie tych obszarów działania jako odizolowanych i pomoc różnym działom w przełamaniu mentalności silosowej. Zarządzanie CR jest pod tym względem zintegrowanym podejściem do zarządzania. Osoby kierujące firmami są często zaskoczone efektami synergii, jakie można osiągnąć dzięki wspólnemu rozwiązywaniu krytycznych problemów.
Kiedy doradzasz klientom w zakresie wdrażania i rozszerzania zarządzania CR, na co zwracasz uwagę w pierwszej kolejności?
Sven Grönwoldt: Pierwszą rzeczą, którą robimy, jest współpraca z osobami odpowiedzialnymi za ocenę ich obecnej sytuacji. Jaki jest model biznesowy firmy? Jakie są wymagania rynku? Jaki jest obecny stan CR wewnątrz firmy? Następnie należy określić mocne strony, szanse, możliwości i zagrożenia w ramach działalności. Na koniec musimy przeanalizować społeczny i ekologiczny wpływ jej podstawowej działalności oraz przyjrzeć się procesom na wyższych i niższych szczeblach łańcucha wartości.
A co dzieje się po analizie?
Sven Grönwoldt: Kolejnym krokiem jest zastosowanie odpowiednich narzędzi do efektywnego zarządzania danymi CR i kontroli CR. Grönwoldt&Partner pomaga w tworzeniu i rozbudowie systemów zarządzania, takich jak zarządzanie środowiskowe, łańcuchem dostaw, zgodnością i zdrowiem. Współpracujemy w tym zakresie z ekspertami.
A co z raportowaniem?
Sven Grönwoldt: Ponownie chodzi o osiągnięcie równowagi. Jeśli nie wiesz, co powiedzieć lub o czym raportować, zacznij od „działania”. Radzę ludziom, aby skupili się i działali uczciwie w ramach swoich przedsiębiorstw, zamiast polegać na nieodpowiednich strukturach. CR i komunikacja w tym zakresie odniosą sukces, jeśli zadowoleni będą najsurowsi krytycy: Twoi pracownicy.